14 Ağustos 2010 Cumartesi

Genelde meyve suyu olmak üzere yıllık turnayemişi tüketimi kişi başına 450-900 g. arasındadır. Günümüzde turnayemişi elma ve portakal gibi meyve suyu olarak tüketilen temel meyveler kategorisinde ele alınmaktadır


-TURNAYEMİŞİ sürünücü bir bitkidir. Yüzey örtücüdür, çok yıllıktır, kollarla yayılır, kısa sürgünler üzerinde meyve verir.

Meyvesi taze tüketilirse çok acı olduğu görülür, taze tüketimi pek tercih edilmez, sanayiye uygundur, meyve suyuna işlenir veya parçalanarak, kurutulduktan sonra tatlandırılarak kuru üzüm gibi satışı yapılır.

Rengi kırmızıdır. Yaban mersini olarak isimlendirilemez. Bu yanlış olur. Maviyemişlerle ilgisi yoktur,

Çok basit bir örnek verecek olursak, gözlere iyi gelen maviyemiş yani blueberry meyvesini arayan insanlar yabanmersini diye arama yaptıklarında aktarlardan kırmızı renkli, kuru ve şekerlendirilmiş (tatlandırılmış) cranberry yani turnayemişi satın alarak yemektedirler.

Turnayemişi yani cranberry şekerlendirilmiş olduğu için kan şekerini yükseltir, şeker hastalarına da yarayan maviyemiş yerine yanlışlıkla tüketildiğinde göz ve şekerden kaynaklanan rahatsızlıkları artırır.

İşte büyük yanlışlık, şekere iyi gelen yani şekeri düşüren maviyemiştir, turnayemişi ise tam tersi etki yapar


http://www.maviyemis.com/hakkinda.html

Evet Sn.Bari'ye kaynak için teşekkürler.Şeker hastaları DİKKAT.

span class="Apple-style-span" style=" ;">


Kurutulmuş aldıklarınız kırmızı-bordo ise meşhur Cranberry.
Türkçesi Turna yemişi veya Acı yemiş.

Acıyemiş-Cranberry

Kara, morumsu ise Blueberry yani Maviyemiş Likapa dır.

Maviyemiş-Blueberry

Sizinde yazdığınız gibi bu isimler pek yerleşmedi. Doğru bilinmiyor.
Bir tek Likapa biliniyor.

Saygılarımla.
MP


Her Derde Deva (Blueberry-Cranberry) Vizyon Dekorasyon

01 Ağustos 2003 | Kategori: Yazilarim

BlueberryGeel, geel, yaban üzümüne gel…Kanın temizlensin, yüzün gençleşsin…

Anti-aging yani yaşlanmanın yavaşlatılması, hafıza ve beyin hastalığı Alzheimer, kanser, böbrek sorunları, antioksidanlar, yakın ve uzak görme bozuklukları… Bu ayki konum, bunların hepsine deva olabilen bir bitkiyi içeriyor. İsmi Vaccinium.

Bizde Uludağ’da, Karadeniz dağlarında, İç Anadolu’da bir sürü yerde yabani olarak yetişiyor. Likapa, Ayı üzümü, Çoban üzümü, Çay üzümü gibi isimleri var. Türkiye’de nedense önemsenmiyor, tanınmıyor, tüketilmiyor. Yurt dışında ismi Blueberry. Uygar her ülkede, büyük marketlerde günlük sıkılmış meyve suyu yada yıkanmaya hazır paketli bulmanız çok kolay. Kozmetik sanayiinde sabun ve vücut losyonu yapımında tüketiliyor.

Bu bitki Karadeniz’de çaydan, fındıktan daha çok para kazandırabilir. Ama ciddi yatırım, çok ilgilenilmek istiyor. İLGİLENENLERE DUYURULUR!.

Şu sıralar en önemli antioksidan araştırmalarında (yaş ve yaşam tarzınızla vücudumuzda biriken zararlı maddelerin atımını kolaylaştıran,kanseri önleyen) kullanılan bu bitki listelerde bir numara.

Meyveler yüksek miktarda A, C, E vitaminleri, demir, betakaroten ve lif içeriyor. Herkesin bildiği mucizevi Brocoli, çilek, domates, Likapa ‘dan sonra geliyor.

Blueberry
Likapanın tadı da mükemmel. Mavi-mor renkli suyunu sıkıp içebilir (günde 1 en çok 2 bardak, fazlası karaciğeri yoruyor, sinirlilik yaratıyor! Bence portakal suyu ile beraber tüketin saf suyu çok kuvvetli) veya reçel yapabilirsiniz. Taze meyveleri kekler, pastalar, meyve salataları, dondurma hatta pizzada (internette tarifleri var) bile kullanabilirsiniz. Kışın meyveleri taze bulmanız imkansız olduğu için şimdiden dondurmanızı öneriyorum.

Maviyemis Likapa

Bitki doğada, kışın soğuk, bol yağış alan ormanlarda gölgeli ağaç diplerinde orman gülleriyle (Rhododendron) birlikte yabani şekilde gelişiyor. İki tip gelişeni var, birincisi kısa çalı şeklinde diğeri de yükselen cins…Toprakta asit oranını 4.0 - 5.5 pH. istiyor. Ehlileştirip uygun bahçeniz varsa benzer ortamları yaratın yeterli. Likapa, yavaş gelişen bir çalıdır. Ürün verebilmek için biraz büyümek ister, en çok verimi de en az 2-3 sene gelişmiş dallarda üretebiliyor.

Aman ilkbaharda ÇOK BUDAMAYIN!, Sadece zayıflamış dallar, kurumuşlar varsa temizleyin. Çok gelişmiş likapalar ancak budanabiliyor. Bu işlem için ilkbaharda yeni sürgün veren nokta’nın üzeri ortancalar’da yapıldığı gibi kesilebiliyor.

Maviyemis Likapa Demir Sera fideleri

Toprağınız kireçliyse işiniz çok zor, hep ilave asitli toprak vermeniz gerekiyor. Asitli toprak diyorum, dikimde bitki dibine toprakla karışık, çam iğneleri, meşe yaprakları, baklagillerden Fiğ artıkları, siyahbeyaz gazete kağıdı parçalayın (tabi bunlardan bir ikisi!) ilave edin dikin. Yapraklarda diğer aylarda sararma olursa dikkat, derhal asitlendirici sıvı gübre lazım, bunuda hiper marketlerde bulursunuz. Çok uğraştınız hala sarı sarı ise, bence toprağa dikmek yerine saksıda Likapa yetiştirin, doğru toprak ilavesiyle senelerce sorunsuz meyve verebilir. Kuşlar bu meyveye bayılır, ürün zamanı malınızı kaybetmemek için çalıların üzerine ağ germeniz gerekebilir, dikkat edin.

Yeri gelmişken, Amerikada çok tüketilen Cranberry bu bitkinin amca oğlu olur. Türkiyede yetişmiyor, tanınmıyor. Sağlıkla ilgili okuduğum bir makalede Cranberry’nin türkçesi Yaban mersini yada Kızılcık diye yazılmıştı. Hiç alakaları yok, çünkü Türkiyede bu bitkinin ismi yok! Meyveleri biraz benziyor o kadar!…

cranberry

Cranberry isminde bilinen bitkinin doğada yetişen üç tipi var. Amerikan türleri - Vaccinium macrocarpon, meyvesi daha küçük Avrupa türleri - V.oxycoccux, üçüncü tür olarakta Amerikada Cowberry diye bilinen
V. vitis-idaea (tadı çok acı, çiğ yenmesi imkansız gibi sadece pişirilip tüketilmekte).

Bitki likapa gibi yaprağını sonbaharda dökmüyor, daimi yeşil bir çalı halinde gelişir. Toprakta 4.5 pH oranına bayılıyor. Doğada bir zaman bataklık gibi su basmış alanlarda kalmaktan hoşlanıyor. Kışın - 45°C soğuğa kadar dayanıklı. Gelişme zamanı tam güneşten biraz gölgeli alanlar istiyor. Genelde budanmıyor. Likapada söz ettiğim kuş saldırısı bu bitki içinde geçerli, ağ ile kurtulabilirsiniz.
Eminim Karadeniz bölgesinde uygun yerler bulunsa Cranberry’de yetişir. (İsmi ne olacak peki?) Amerika kıtasında çok önceleri Kızılderililer bu bitkiye tıbbi etkilerinden dolayı çok önem verip yetiştirmişler. Meyvenin kırmızı suyundan kumaşlarını bile boyamışlardır.
Cranberry’nin suyu çok kıymetli. C, D vitaminleri,potasyum ve demir ihtiva ediyor. Likapa gibi tatlı olmadığı için şekerle karıştırılarak tüketilebiliyor. Kanserede iyi geldiği söyleniyor. Böbrek hastalıklarına, mesane iltahaplanmalarına, taş düşürmeye, boğazda habisleşmiş iltahaplanmalara iyi geliyor. (Ben Boğazımdakilerden bu sularla kurtuldum, Doktorum hala bana inanmıyor.)

Belki duymuşunuzdur yada tatmışınızdır, yılbaşında ve Amerikalıların Şükran gününde pişen hindiye Cranberry sosu dökülür (1620 senesinden beri bu geleneksürmekte). İstanbuldaki bazı marketlerde Ocean Sprey markasıyla satılmakta.

Murat Pilevneli.

MCranberryNot: Bu yazıyı yazalı 3 sene geçmiş. Hala ikisi de taze satılmıyor. SadeceMalatya pazarı Cranberry’nin kurutulmuşunu Amerikan üzümü diye satıyor. Biraz şekerli, ama doğal (zaten şekerlendirilmeden yemeniz zor, taze tadı çok ekşi). Meyve sularından çeşitler çoğaldı. Hatta benim en sevdiğim tip smoothie’ler bile gelmiş. Payafirmasından sipariş edebilirsiniz.

Türkiyede Blueberry (Maviyemiş-Likapa) fideleri’de çoğaldı. Karadeniz Bölgesinden, Sn. Yusuf Ustuoğlu ve Sn. Hüseyin Çelik bu konuda en önemli kaynaklar, onların sayfalarına mutlaka bakın derim. İstanbul’da Demir Arboretum likapa fidesi satıyor, onlarla da iletişime geçebilirsiniz. Üretim için düşünüyorsanız bitki çeliklemeyle çoğalıyor. Anaçları yurt dışından getirmeye uğraşmayın. Bu linklere mutlaka bakın.
2006 yılı araştırmalarında yeni Anti-aging ürünü Nar! Blueberry biraz aşağımı iniyor ne? Nar suyu çok faydalı, ama bir bardaktan çoğu değil. Kaslarınızı eritebilirmiş dikkat!


Cranberry Suyu

250 gr cranberry ....
yarim su bardagi seker ...
4 su bardagi yaklasik 15 dakika kaynatilir ...


ingilizcesi Cranberry : Türkcesi tam olarak yok yada ben bulamadim . Kiizilcik yazmislar bazi yerlerde ama alakasi yok bu meyve de cekirdek yok .

Almancasi Kranbeeren
Paketin üzerinde cig yenmemesi tavsiye edilir yaziyordu , bazi etli yemeklerinde sos olarak kullaniliyor . Cok saglikli bir meyve . Cok ferahlatici ben tadini cok begeniyorum , saglikli olmasida cabasi ;)

Cranberry Safası
Türkçede "çay safası" diye de bir deyim vardır, "Cranberry" meyve suyu olarak içimi çok hoş, vişne kızılcık arası bir tadı olan muhteşem bir içecek olduğundan çay ile ilgili bir terimden yola çıkılabilir diye düşündüm. Ayrıca "bliss" için keyif ile eş anlamlı "cümbüş, haz, zevk, ferahlık, esenlik, huzur, bayram" gibi sözcükler de var.
Gönül isterdi ki "Cranberry" de Türkçe karşılığıyla yerleşsin dilimize, ama daha önce bir maden suyunda Cranberry aroması olarak kullanıldığını da gördüm. Saygılar...











x
Cranberry suyu istanbuldaki bir çok markette bulunabiliyor. Ocean Sprey marka. Sabah aksam bir bardak içerseniz düşer.(Boğaz iltahaplarınada çok iyi geliyor, ben anjin olduğumda bu sularla kurtuluyorum, aksi taktirde telefonda konuşurken sesimi tanıyamıyorlarmış…

*İdrar Yolları İltihaplanması İçin
Cranberry : Latince ismi Vaccinium macrocarpon olan Cranberry’nin meyveleri idrar yolu enfeksiyonlarında kullanımıyla tanınıyor. Cranberry deki bileşenlerin mesaneyi çevreleyen epitel hücrelerin yüzeyine bakterilerin yapışmasını önlediği düşünülmektedir.

Cranberry ürünleri (Cranberry suyu, tablet) bu rahatsızlığa karşı koruyucu ve tedaviyi destekleyici özelliktedir. İdrardaki asit miktarını artırarak bakterilerin mesanede ürmesini engelleyebilmekte ve de bu şekilde idrar yolları enfeksiyonlarının tedavisine yardım etmektedir.

Bu bitkiyle ilgili yapılan araştırmalara göre Cranberry meyve suyu kadınlarda daha etkin olmakta yaşlı kişilerde ise etkinliği düşmektedir.

Meyvelerin kırmızı rengini veren proantosiyanidinler koli basilinin idrar kesesi çeperine yerleşmesini önlerken, diğer bileşeni olan meyve şekeriyle beraber bakterileri öldürücü etki gösterir.

İdrar yolu enfeksiyonlarında devamlı olarak antibiyotik kullanılmasının bazı sakıncaları vardır. Antibiyotik kullanımı dirençli bakterilerin gelişmesine sebep olmaktadır.

Bu yüzden öncelikli olarak Cranberry tercih edilmesi ve ağır seyreden durumlarda ise son çare olarak antibiyotik kullanılmasını öneren uzmanlar vardır.

Kranberi meyve suyu ve kapsül şeklinde kullanılmaktadır.

---------
yaban mersini suyu. bir de (bkz: cranberry sauce)

markasi ocean spray ise, tadi guzelliginden icilemeyecek kadar enfes bir icecektir; digerleri genelde oksuruk surubu gibi olurlar.

east n bull markasinin bu yaz cikardigi muhtesem icecek

*sistit hastalarinin icmesi gereken bir nevi meyva suyu.

katkisizinin abd'de ancak trader joes ve whole foods tarzi yerlerde bulunabildigi, kizilderililerin "sassamanash" adini verdikleri, yüksek oranda c vitamini icermesi sebebiyle amerikan ic savasi'nda ve birinci dünya savasi'nda iskorpit hastaligina karsi abd'li askerlerin oradan oraya yanlarinda tasidiklari berry suyu


*Piyelonefrit böbreğin (Eski Yunanca nefros) piyelumuna (pelvisine) ulaşmış bir yükselen idrar yolu enfeksiyonudur. Eğer enfeksiyon ciddi ise "ürosepsis" terimi ile eşanlamlı olarak kullanılır (sepsis, enfeksiyon nedeniyle meydana gelen bir sistemik enflamasyon tepki sendromudur). Tedavisi için antibiyotik, ayrıca hastalığın temel nedeninin giderilmesi gerekir. Nefritin bir türüdür. Piyelit olarak da adlandırılabilir.[1]
Piyelonefrit olduğu zaman görülen diğer şikayetler, başlıca işeme sırasında acı (dizüri), abdominal ağrı (enfeksiyonlu taraftan yayılır) ve mesane ve etkilenmiş böbrek tarafında duyarlılıktır ("renal taraf duyarlılıgı" terimi de kullanılır). Çoğu vakada ayrıca sistemik semptomlar da bulunur, ateş, havale, başağrısı ve kusma gibi. Ciddi vakalarda, sayıklama da olabilir.[1]
tibbi literatürün bir meta analizi sonucunda. Yaban mersini (Cranberry) suyu içmenin koruyucu etkisi olduğu araştırılmıştır. Yapılan çeşitli araştırmaların sonuçlarının hepsi değilse de çoğu yararlı oldğunu bulmuştur.

*e.coli
uzun zamandır idrar yollarında oroblemim vardı. e.koli diye bakteriyle uğraştım.kullanmadığım ilaç kalmadı desem yeri var en son 2gr.iğneler kullandım.tam geçti diye sevinirken griple beraber nüksetti.bende ilacı bıraktım ve şu gilaburu denilen içecekten aldım.ısırgan otu ve kuşburnu çayı içtimçiçiyorum hala.ve solgar ilacın cranberry wıth c dıye vıtamını var şu bahsettiğiniz kırmızı ayı üzümü içerikli vitamin.onuda kullandım şu an ALLAHIMA şükür olsun tahlillerimde bakteri gözükmüyor velokositim15-20 seviyesindeydi şimdi ise nadiren lokosit gözükmüştür diyor tahlilde.eğer bu tür hastalığınız varsa lütfen dediklerimi uygulayın.antibiyotikler bazen iyileştirmek yerine daha da bakteriyi dirençli kılıyor.saygılarımla.


*Üzümsü meyveler grubunda yer alan ve Karadeniz Bölgesindeki asitli topraklarda 500 dekarı aşan MAVİYEMİŞ olarak tesçili yapılan tür Vaccinium corymbosum’dur. Yabanilerine bölgede likapa, ligarbai lifos, motsvi, mahabak, çela gibi isimler verilmektedir. Yaban mersini ise bir gruba verilen isim olup akdeniz bölgesinde maki türü olan, boylanmayan, ince yapraklı, küçük meyveli tüm bitkilere verilen isimdir. Dolayısıyla kültürü yapılan V. corymbosum çeşitleri artık MAVİYEMİŞ olarak isimlendirilmektedir. İngilizcesi BLUEBERRY dir.
Gelelim Cranberry adlı üzümsü meyveye. Bu bitkinin çeşitlerini de Türkiye ye getirdim ve Karadeiz Bölgesinde denemeye aldım. Bu bitkiye TURNAYEMİŞİ diyoruz artık. Gerek MAVİYEMİŞ, gerekse TURNAYEMİŞİ ile ilgili HASAD dergisinde (www.hasad.com.tr)detaylı bilgilerin yer aldığı makaleler var. Ayrıca, maviyemiş yetiştiriciliği kitabım yayınlandı. Bu arada, LINGONBERRY (ismini sonra vereceğim) adlı üzümsü meyveyi de getirdim. Çalışmalar devam ediyor.
Tüm bu meyveler sağlık meyvesi olup birçok alanda kullanılabilmektedirler. Özellikle çay, fındık ve kivinin yanında ürün çeşitliliğine katılacak olan bu meyve türleri Karadeniz Bölgesindeki doğal asitli topraklarda kolayca yetişebilmektedir.
Selamlar, DOÇ. DR. HÜSEYİN ÇELİK

Turnayemişi tatil kültürü ile aile sağlığı ve güzellik için büyük önem taşımakta, "sağlığın rengi", "turnayemişi ile sağlıklı gülüşler" hatta "kanser savaşçısı" veya "kalp dostu" olarak tanımlanmaktadır. Amerika'da yıllardır taze, dondurulmuş, sos veya meyve suyu olarak kullanılmaktadır. C- vitamini içeriği yüksek olan turnayemişi kan şekerini düşürmekte, idrar sistemi enfeksiyonlarında anti bakteriyel etki göstermekte ve ağız-diş sağlığı için kullanılmaktadır (Elaine, 2003; Dawning, 2004). Antioksidan olarak bilinen fenolik maddelerce zengin olan turnayemişi bakterilere karşı vücudu korumakta hatta sindirim sistemi ülserine karşı yararlı olduğu ifade edilmektedir. Kalp dostu olan turnayemişi yaşlanmayı da geciktirici rol oynamaktadır. Temelde kanser, yaşlılık, ağız ve diş hastalıkları, kalp hastalıkları ve ülsere karşı koyan turnayemişi, tıbbi olarak antibakteriyel, diüretik, yatak ıslatmayı ve mesane kasılmasını engellemek, iştah kaybını önlemek, ishali gidermek, gut hastalığım engellemek, böbrek ve pelvik iltihaplarını önlemek, romatizmaya karşı koymak, askorbik asit eksikliğini gidermek, ilkbahar yorgunluklarını gidermek, ağız içi iltihapları iyileştirmek, mide ve oniki parmak bağırsak ülserlerine karşı koymak ve damar sertliğini engellemek amacıyla kullanılmaktadır. Turnayemişinin Stapyhlococcus, Salmonella ve E. coli bakterilerinin insan vücudunda gelişmesine engel olduğu da saptanmıştır. Çekirdeklerinden elde edilen yağda bol miktarda omega-3 bulunmaktadır. Özellikle beyin hücrelerindeki zararı önleyen turnayemişi beyini sinirsel hasarlara karşı korumakta ve felç riskini azaltmaktadır (Anon., 2002; 2003; 2004; 2005; 2006a ve b; 2007a ve b; Xiao ve Shi, 2003). Üretilen turnayemişlerinin %90-95'i meyve suyu veya sos olarak değerlendirilirken temelde taze meyve (taze donmamış ve taze donmuş meyve), meyve suyu (saf turnayemişi suyu, karışık meyve suyu, konsantre meyve suyu), toz halinde, kurutularak (tatsız ve tatlandırılmış şekilde), dilimlenmiş olarak, sos veya marmelat şeklinde değerlendirilebilmektedir. Meyveli keklerde, yağlı çöreklerde, pastalarda ve ekmeklerde de kullanılmaktadır, elma, ahududu ve üzüm suyu; hububatlı turnayemişi, salata süsü, turnayemişi pastası, salsa, kuru turnayemişi (craisins), tatlı turnayemişi gibi. Turnayemişi suyuna biraz şeker ve şarap katılarak yapılan "yakut kırmızı fosfat" adlı turnayemişi konsantresi 1885 yılında ilk kez pazarlanmış ve çok Önlenmiştir. Bu su karbonat ilave edilip sulandırıldığında vitaminlerce zengin tazelik verici bir hal almaktadır. Antosiyanin içeriği oldukça yüksektir. Turnayemişi posasındaki çekirdekler mum ve yağ ekstrakte edilerek kozmetik sanayisinde ve merhem yapımında kullanılmaktadır. Ekmeklerde de kullanılabilen turnayemişi pastalarda da (mufin) değerlendirilebilmektedir. Yirminci yüzyılda turnayemişi popülaritesini dünya çapında hızla artırmaktadır. En çok kullanıldığı alan turnayemişi suyudur. Diğer alanlarda kullanılmaya başlanması ile üretiminin artacağı tahmin edilmektedi

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder